स्तनातील गाठींची तपासणी हा स्तन कर्करोग टाळण्याचा एक प्रभावी मार्ग आहे.

स्तनात गाठी असणे ही एक सामान्य गोष्ट आहे. सुदैवाने, त्या नेहमीच चिंतेचे कारण नसतात. हार्मोनल बदलांसारख्या सामान्य कारणांमुळे स्तनातील गाठी आपोआप येऊ शकतात आणि जाऊ शकतात.
दरवर्षी १० लाखांहून अधिक महिलांची स्तनाची बायोप्सी केली जाते. एजन्सी फॉर हेल्थकेअर रिसर्च अँड क्वालिटीनुसार, या चाचण्यांमधून असे दिसून येते की ८० टक्क्यांपर्यंत गाठी सौम्य किंवा कर्करोग नसलेल्या असतात.
जरी तुम्ही स्वतःहून गाठ कर्करोगाची आहे की नाही हे सांगू शकत नसलात, तरी तुम्ही काही लक्षणे ओळखू शकता. या लक्षणांवरून तुम्हाला गाठ आहे की नाही हे कळू शकते आणि वैद्यकीय मदत केव्हा घ्यावी हे ठरवण्यास मदत होते.
स्तनामध्ये गाठ आढळल्यास तुम्हाला काळजी वाटू शकते, परंतु ते नेहमीच एखाद्या गंभीर आजाराचे लक्षण नसते. स्तनातील बहुतेक गाठी कर्करोगामुळे होत नाहीत, विशेषतः जर तुमचे वय ४० वर्षांपेक्षा कमी असेल आणि तुम्हाला पूर्वी स्तनाचा कर्करोग झाला नसेल तर.
स्तनाचा घन ट्यूमर हा सामान्य स्तन ऊतींपेक्षा वेगळा जाणवतो. सहसा त्याची अनेक निरुपद्रवी कारणे असतात, ज्यात खालील गोष्टींचा समावेश होतो:
कर्करोग नसलेल्या गाठी अनेकदा सहजपणे हलतात आणि बोटांमध्ये घरंगळतात. ज्या गाठी बोटांनी हलवता किंवा वळवता येत नाहीत, त्यांना कर्करोग होण्याची शक्यता जास्त असते आणि ही चिंतेची बाब असली पाहिजे.
स्तनांच्या ऊतींमध्ये गाठी निर्माण होण्याची अनेक कारणे असू शकतात. मासिक पाळीतील बदलांसारख्या काही विशिष्ट कारणांमुळे स्तनात गाठी निर्माण होऊ शकतात आणि या गाठी थोड्या काळासाठी तयार होऊन आपोआप नाहीशा होऊ शकतात. इतर कारणांसाठी वैद्यकीय उपचारांची आवश्यकता भासू शकते, परंतु ती कर्करोग नसतात.
स्तनातील काही गाठी कर्करोगामुळे झालेल्या नसतात, तरीही त्यांच्यावर वैद्यकीय उपचार करणे आवश्यक असते. जर या गाठींवर उपचार केले नाहीत, तर त्यामुळे कर्करोग होण्याचा धोका वाढू शकतो आणि त्यांचे कर्करोगाच्या गाठींमध्ये रूपांतरही होऊ शकते.
स्तनाच्या कर्करोगाच्या गाठी आक्रमक असतात. त्या स्तनातील असामान्य पेशींमुळे होतात, ज्या वाढून स्तनाच्या इतर भागांमध्ये, लसिका ग्रंथींमध्ये आणि इतर अवयवांमध्ये पसरू शकतात.
आकाराने लहान असल्यामुळे, सुरुवातीच्या टप्प्यातील स्तनाच्या कर्करोगाची अनेकदा कोणतीही चिन्हे किंवा लक्षणे दिसून येत नाहीत. हे आजार बहुतेकदा नियमित तपासणी चाचण्यांदरम्यान आढळून येतात.
जेव्हा स्तनाचा कर्करोग वाढतो, तेव्हा तो सहसा सुरुवातीला त्वचेखाली एकच, कठीण, एकतर्फी गाठ किंवा अनियमित कडा असलेला जाड भाग म्हणून दिसतो. सौम्य गाठींच्या विपरीत, स्तनाच्या कर्करोगाच्या गाठी सहसा बोटांनी हलवता येत नाहीत.
स्तनाच्या कर्करोगाच्या गाठींना स्पर्श केल्यावर सहसा दुखत नाही किंवा त्या नाजूक नसतात. त्या बहुतेकदा छातीच्या वरच्या भागात, काखेशेजारी आढळतात. त्या स्तनाग्रांच्या भागात किंवा स्तनांच्या खालच्या भागातही आढळू शकतात.
पुरुषांमध्येही स्तनांच्या ऊतींमध्ये गाठी तयार होऊ शकतात. स्त्रियांच्या स्तनांच्या ऊतींमधील गाठींप्रमाणेच, या गाठी म्हणजे कर्करोग किंवा एखादी गंभीर स्थिती असेलच असे नाही. उदाहरणार्थ, लायपोमा आणि सिस्टमुळे पुरुषांच्या स्तनांच्या ऊतींमध्ये गाठी निर्माण होऊ शकतात.
सामान्यतः, पुरुषांच्या स्तनांमधील गाठी गायनेकोमास्टियामुळे होतात. या स्थितीमध्ये पुरुषांच्या स्तनांच्या ऊती वाढतात आणि त्यामुळे स्तनाग्राखाली गाठ तयार होऊ शकते. ही गाठ सहसा वेदनादायी असते आणि ती दोन्ही स्तनांमध्ये आढळू शकते.
काही प्रकरणांमध्ये, ही स्थिती हार्मोनल असंतुलन किंवा औषधांमुळे उद्भवते, परंतु इतर प्रकरणांमध्ये, कोणतेही स्पष्ट कारण निश्चित करता येत नाही.
सुदैवाने, गायनेकोमास्टियामुळे कोणतेही वैद्यकीय नुकसान होत नाही, परंतु त्यामुळे बाधित पुरुषांचा आत्मविश्वास आणि आत्मसन्मान कमी होऊ शकतो. उपचार कारणावर अवलंबून असतात आणि त्यात खालील गोष्टींचा समावेश असू शकतो:
स्तनातील गाठींची अनेक कारणे सौम्य असतात आणि त्या आपोआप नाहीशाही होऊ शकतात. तथापि, स्तनातील गाठ तपासून घेण्यासाठी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे नेहमीच उचित ठरते.
सौम्य गाठींच्या बाबतीत, तुमच्या पुढील ठरलेल्या भेटीत डॉक्टरांना त्या गाठीबद्दल सांगणे पुरेसे असू शकते. कर्करोगाची शक्यता असलेल्या गाठींसाठी, त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घेणे उत्तम.
गाठ कर्करोगाची असू शकते याची अनेक लक्षणे आहेत. उपचार केव्हा घ्यावेत हे ठरवण्यासाठी त्यांचा वापर करा.
स्तनातील काही गाठी निरुपद्रवी असतात आणि त्याबद्दल तुमच्या डॉक्टरांशी चर्चा केली पाहिजे. या गाठींमध्ये खालील गाठींचा समावेश होतो:
स्तनातील गाठींच्या बाबतीत, आपल्या अंतर्मनाचा आवाज ऐकणे नेहमीच उत्तम असते. जर गाठ या निकषांशी जुळत असेल, पण काहीतरी चुकीचे वाटत असेल, तर ताबडतोब वैद्यकीय सल्ला घ्या. जरी स्तनातील बहुतेक गाठी कर्करोग नसतात, तरीही काही चाचण्या करून घेण्याची शिफारस केली जाते, विशेषतः जर तुम्हाला त्याबद्दल काळजी वाटत असेल.
जर तुमच्या स्तनामधील गाठ धोकादायक असू शकत असेल, तर शक्य तितक्या लवकर तपासणीसाठी तुमच्या डॉक्टरांची भेट घ्या. पुढच्या भेटीपर्यंत थांबू नका. डॉक्टरांना भेट देण्याची आवश्यकता दर्शवणाऱ्या लक्षणांमध्ये स्तनातील गाठींचा समावेश आहे:
स्तनात गाठी आणि इतर चिन्हे दिसल्यास तुम्ही तातडीने वैद्यकीय मदत घ्यावी. जर तुमचा स्तनाचा कर्करोग पसरू लागला असेल, तर तुम्ही ते दिसण्याची वाट पाहू नये. जर तुमच्या स्तनात गाठ असेल आणि खालील लक्षणे दिसत असतील, तर तातडीने वैद्यकीय मदत घेणे सर्वोत्तम आहे:
यापैकी कोणत्याही लक्षणांसह गाठ असण्याचा अर्थ असा नाही की तुम्हाला आक्रमक स्तनाचा कर्करोग आहे, किंवा तुम्हाला स्तनाचा कर्करोग आहेच. तथापि, स्तनाच्या कर्करोगावर सुरुवातीच्या टप्प्यात उपचार करणे सर्वोत्तम असल्याने, वाट न पाहणे महत्त्वाचे आहे.
पुन्हा, आपल्या अंतर्मनाचा आवाज ऐकणे नेहमीच सर्वोत्तम असते. जर तुमच्या स्तनात गाठ असेल आणि तुम्हाला काही गंभीर त्रास होत असेल, तर डॉक्टरांची अपॉइंटमेंट घ्या.
स्तनांच्या ऊतींमधील अनेक गाठी निरुपद्रवी असतात. त्या हार्मोनल बदलांमुळे होऊ शकतात आणि आपोआप येऊ-जाऊ शकतात. या गाठी सहसा बोटांनी सहज हलवता येतात आणि स्पर्शाला मऊ लागू शकतात. स्तनाच्या कर्करोगामुळे होणाऱ्या गाठी सहसा वेदनारहित असतात आणि त्या विकसित होण्याची शक्यता कमी असते.
स्तनात कोणतीही गाठ आढळल्यास डॉक्टरांना कळवणे सर्वोत्तम आहे. ती नेमकी कोणती गाठ आहे हे शोधण्यासाठी आणि तुम्हाला सर्वोत्तम उपचार देण्यासाठी ते बायोप्सी करू शकतात.
आमचे तज्ञ आरोग्य आणि निरोगीपणावर सतत लक्ष ठेवतात आणि नवीन माहिती उपलब्ध होताच आमचे लेख अद्ययावत करतात.
स्तनांची स्व-तपासणी ही एक तपासणी पद्धत आहे, ज्यामुळे तुम्ही घरीच स्तनांमधील गाठी तपासू शकता. या चाचणीद्वारे ट्यूमर, सिस्ट आणि इतर गाठी शोधता येतात…
स्तनांची वाढ होताना वेदना होतील का? स्तनांच्या विकासादरम्यान तुमच्या शरीरात काय घडते ते जाणून घ्या.
तुमच्या स्तनांच्या वर किंवा खाली न दिसणारे खाज सुटणारे भाग आहेत का? पुरळ नसताना स्तनांना येणारी खाज ही सहसा सहज उपचार करण्याजोगी आणि निरुपद्रवी समस्या असते…
स्तन लिम्फोमा हा स्तनाचा कर्करोग नाही. हा नॉन-हॉजकिन लिम्फोमाचा एक दुर्मिळ प्रकार आहे, जो लसिका संस्थेचा कर्करोग आहे. अधिक जाणून घेण्यासाठी.
लायोपोमा ही स्तनात आढळणारी एक सामान्य चरबीची गाठ आहे. त्या सहसा निरुपद्रवी असतात, परंतु ती गाठ लायोपोमा आहे की नाही हे तुमचे डॉक्टर तपासतील.


पोस्ट करण्याची वेळ: २२ सप्टेंबर २०२३